Bakardadea bikote-harremanean

Bien arteko bakardadea: elkarrekin jarraitzen dugunean, baina elkar aurkitzeari uzten diogunean

Bizitza partekatzeak ez du beti esan nahi emozionalki lagundua sentitzea.

Bada bakardade modu bat, etxea, errutinak eta proiektuak norbaitekin partekatzen ditugunean ere ager daitekeena. Ez da beti krisi handi batetik sortzen: batzuetan pixkanaka instalatzen da, elkarrizketak obligazioetan zentratzen direnean eta geure buruari galdetzeari uzten diogunean nola gauden, zerk kezkatzen gaituen edo zer behar dugun.

Bikoteak martxan jarraitzen du, baina baliteke bere zirrara aterpearen dimentsioaren zati bat galtzea. Ez halabeharrez maitasuna desagertu delako, baizik eta loturak arreta, jakin-mina eta prestutasuna behar dituelako bestea ezagutzeko.

Elkarbizitzak topaketaren lekua hartzen duenean

Lanak, hazkuntzak, etxeko ardurek eta nekeak eguneroko kudeaketa talde bihur dezakete harremana. Ordutegiak antolatzen ditugu eta arazoak konpontzen ditugu, baina gure barne mundua partekatzeko ia ez da lekurik geratzen. Presentzia fisikoak, berez, ez du hurbiltasun emozionala bermatzen.

Bakardadea agertzen da sentitzen dugunean gure esperientziek ez dutela nahikoa leku aurkitzen: hitz egiten dugu, baina ez gara entzunak sentitzen; ondoeza adierazten dugu eta ulermena behar genuenean irtenbideak edo kritikak jasotzen ditugu. Denborarekin, gertatzen zaiguna kontatzeari utzi diezaiokegu, dezepzioak edo gatazkak ekiditeko.

Distantzia emozionala ez da beti hasten hitz egiteari uzten diogunean, baizik eta gertatzen zaiguna partekatzea merezi duela sentitzeari uzten diogunean.

La distancia emocional no siempre comienza cuando dejamos de hablar, sino cuando dejamos de sentir que merece la pena compartir lo que nos pasa.

Nola urruntzen gara?

• Bestearekiko jakin-mina izateari uzten diogu

Sinets dezakegu dagoeneko nahikoa ezagutzen dugula gure bikotekidea, eta haren erreakzioak interpretatzen hasi, galdetu beharrean. Hala ere, pertsonak aldatu egiten dira: baita euren nahiak, kezkak eta lehentasunak ere. Konexioak geure burua deskubritzen jarraitzea eskatzen du.

• Elkarrizketa zailak saihesten ditugu

Zenbait bikotek gatazkak murrizten dituzte, desadostasunak adieraztea, aldaketak eskatzea edo beharrak partekatzea saihestuz. Isiltasunak lasaitasuna eman dezake epe laburrean, baina, ohiko estrategia bihurtuz gero, harremana higatzen duen horri heltzea eragozten du. Intimitateak ez du eskatzen gauza guztietan ados egotea, baizik eta ezberdintasunei buruz errespetuz hitz egin ahal izatea.

• Nekeak eta gainkargak espazio osoa hartzen dute

Laneko presioak, hazkuntzak eta buruko zamak murriztu egiten dute lotura entzuteko eta zaintzeko dagoen energia. Horrez gain, erantzukizunak edo modu bidezkoan banatzen badira, erresumina eta bidegabekeria-sentsazioa ager daitezke. Hurbiltasuna berreskuratzeko, halaber, topaketa zailtzen duten eguneroko baldintzak berrikusi behar dira.

• Elkarrekin gaude, baina ez beti presente

Pantailek, etenaldiek eta arreta zatituak kalitatea ken diezaiekete partekatutako uneei. Kontua ez da teknologiari errua botatzea, baizik eta geure buruari galdetzea ea besteari arreta jartzen ari garen edo, besterik gabe, espazio berean bat egiten ari garen.

Batak bilatzen duenean eta bestea urruntzen denean

Distantziaren aurrean:

• Pertsona batzuek hitz egiten dute edo kontaktu gehiago bilatzen saiatzen dira.
• Beste batzuk baztertu egiten dira, presioa edo eztabaida gehiago saihesteko.
• Batzuetan zirkulu bat sortzen da: zenbat eta gehiago tematu pertsona batek, orduan eta gehiago urruntzen da bestea; zenbat eta gehiago urrundu, orduan eta handiagoa da lotura bilatzen duenaren segurtasunik eza.

Patroi horrek ez du esan nahi, halabeharrez, pertsona batek besteak baino gehiago nahi duenik. Segurtasu-eza eta gatazka kudeatzeko moduen arteko distantzia islatu dezake. Hori ulertzeak aukera ematen du bien artean zer gertatzen den arakatzeko, erantzukizuna automatikoki berdin banatu gabe: garrantzitsua da jokabide zehatzak eta kide bakoitzak aldatzeko duen benetako gogoa balioztatzea.

Nola hasi berriro elkar topatzen?

• Komunikazioa: ez da hitz egitea soilik, baizik eta, batez ere, modu aktiboan entzutea, beste pertsonaren barne-munduarekiko benetako interesa erakustea eta norberaren beharrak adieraztea, gaitzespenik, akusaziorik edo epaiketarik egin gabe. Eguneroko komunikazioari esker, lotura emozionala mantentzen da eta desadostasun txikiak gatazka iraunkor bihur ez daitezen prebenitzen da.
• Konpromisoa: harremana proiektu partekatu gisa ulertzea dakar, bi kideen borondatea, erantzukizuna eta inplikazioa eskatzen duena. Lotura lehenestea eta zailtasunei lankidetza-posizio batetik aurre egitea dakar, jarrera indibidualista hartu edo soluzioen bilaketa goizegi baztertu beharrean.
• Errespetua: bestea pertsona desberdin gisa ezagutzea eskatzen du, bere behar, zirrara, iritzi eta errealitatea interpretatzeko moduekin. Etengabeko deskalifikazioak eta epaiketak saihestu nahi dira, desberdintasunak harremanen egonkortasuna arriskuan jarri gabe onartzea ahalbidetuko duen begirada ulerkorra bultzatuz.
• Afektibitatea eta sexualitatea: intimitatearen eta bikotekideen arteko loturaren funtsezko dimentsioak dira. Afektuak hurbiltasun, arreta, errekonozimendu eta elkar zaintzako eguneroko keinuen bidez adierazi behar du; sexualitateak, berriz, arduraldi, komunikazioa eta harremanaren barruan espazio propio bat eskatzen du.

Borondateak bakarrik ez du balio

Maiteminduta jarraitzen dugun galdetu aurretik, agian geure buruari galdetu beharko diogu ea elkar topatzen jarraitzen dugun.

Distantzia orok ez du esan nahi maitasuna desagertu denik, baina harreman guztiak ere ezin dira borondatearekin bakarrik berreskuratu. Gertatzen dena ulertzeak pertsona bakoitzaren beharrei erantzutea eskatzen du, historia partekatua eta zerbait desberdina eraikitzeko benetako prestutasuna

Bikote harreman asegarri bat ez da mantentzen maitasun sentimenduagatik bakarrik, bi kideen jokamoldeen, erabakien eta eguneroko zainketen bidez eraiki eta berritzen da. Loturaren kalitatea, neurri handi batean, elkarri entzuteko, errespetatzeko, lotura afektiboa mantentzeko eta zailtasunei elkarrekin aurre egiteko gaitasunaren araberakoa da.

Noiz sentitu nuen azkenekoz nire bikotekidea nirekin egoteaz gain, benetan nirekin zegoela? Eta noiz hurbildu nintzen azkenekoz harengana, nola nengoen jakiteko asmoz, lehendik ere banekiela pentsatu gabe?

Topo egiteak ez du esan nahi gatazkak saihestuko ditugunik, ezta hasieran bezala geratuko garenik ere. Geure burua entzuteko eta ezagutzeko aukerari eustea esan nahi du, eta bestea ezagutzea merezi duen norbait izaten jarraitzea. Distantzia aitortzeak ez du bermatzen hura konpontzea, baina ezikusiarena egiteari utzi eta harekin zer egin nahi dugun erabakitzeko aukera ematen du.

Batzuetan, elkarrengandik aldentzen garenean, ez diogu elkar topatzeari uzten, askoz lehenago baizik, etxe bera partekatzen jarraitzen dugun bitartean.

Batzuetan, bizitza zure bikotekidearekin partekatzeak ez du beti esan nahi emozionalki lagundua sentitzea. Bakardade sentimendua ager daiteke. Artikulu honetan aztertuko dugu.

Mari Oca, psikologoa

Gaian sakontzeko, erreferentzia hauek gomendatzen dizkizugu:

• Beck, A. T. (2011). Con el amor no basta: Cómo superar malentendidos, resolver conflictos y enfrentarse a los problemas de la pareja. Ediciones Paidós Ibérica.
• Gottman, J. M., & Silver, N. (2010). Siete reglas de oro para vivir en pareja: Un estudio exhaustivo sobre las relaciones y la convivencia. Debolsillo.
• Johnson, S. (2019). Abrázame fuerte: Siete conversaciones para lograr un amor de por vida (M. Berástegui, Trad.). Alba Editorial.
• Perel, E. (2020). El dilema de la pareja: Una nueva mirada acerca del amor y las relaciones (C. Galicia, Trad.). Diana Editorial.
• Tornel, N. (2016). Enparejarte: El arte de vivir con éxito tu relación. Editorial Planeta.